Zdrowie · 3 min czytania
Kiedy zioła, a kiedy od razu do lekarza
Zioła świetnie sprawdzają się przy zwykłym przeziębieniu. Są jednak objawy, przy których nie ma co czekać z naparem, i sytuacje, w których zioła mogą zaszkodzić.
Natalia Waligóra
Zielarz-fitoterapeuta
Bardzo lubię zioła, ale nie uważam, że są na wszystko. Przy zwykłym przeziębieniu potrafią dużo pomóc. Są jednak sytuacje, kiedy napar może poczekać, a lekarz nie. Monografie EMA wymieniają te sygnały przy niemal każdym ziele i warto je znać na pamięć.
Zioła mają sens
- Drapanie w gardle
- Katar i zatkany nos
- Lekki kaszel
- Ogólne rozbicie
- Niewysoka temperatura
Nie czekaj, idź do lekarza
- Objawy trwają ponad tydzień albo się nasilają
- Duszność, świszczący oddech, ból w klatce piersiowej
- Wysoka gorączka albo gorączka, która nie spada
- Ropna albo podbarwiona krwią wydzielina
- Wysypka, swędzenie albo obrzęk po wypiciu zioła
Kiedy zioła mają sens
Drapanie w gardle, katar, lekki kaszel, rozbicie i niewysoka temperatura. To typowe objawy przeziębienia, przy których ciepły napar, odpoczynek i sen naprawdę robią swoje. Zwykłe przeziębienie mija zwykle samo w ciągu tygodnia albo trochę dłużej, a zioła pomagają ten czas lepiej znieść.
Kiedy nie czekać
- Objawy trwają dłużej niż tydzień mimo stosowania ziół albo się nasilają.
- Pojawia się duszność, świszczący oddech albo ból w klatce piersiowej.
- Masz wysoką gorączkę albo gorączka nie spada.
- Odkrztuszasz ropną, żółtozieloną albo podbarwioną krwią wydzielinę.
- Po wypiciu zioła pojawia się wysypka, swędzenie albo obrzęk twarzy. Przy duszności i obrzęku dzwoń pod 112.
Szybciej warto pójść do lekarza z małym dzieckiem, z osobą starszą, w ciąży i przy chorobach przewlekłych. U niemowlęcia poniżej 3. miesiąca życia każda gorączka to powód, żeby od razu skontaktować się z lekarzem.
Alergie w rodzinie roślin
Uczulenie na jedną roślinę często oznacza reakcję na jej krewnych. Jeśli masz alergię na którąś z roślin z danej rodziny, uważaj na całą grupę.
- Astrowate: rumianek, jeżówka, nagietek, arnika, bylica.
- Jasnotowate: tymianek, szałwia, mięta, melisa, lawenda.
Zioła i leki
Zioła to nie tylko smaczna herbatka. Mają w sobie substancje czynne i mogą wpływać na działanie leków. Najbardziej znany przykład to dziurawiec, który może osłabiać działanie wielu leków, w tym antykoncepcji hormonalnej.

Prawoślaz z kolei opóźnia wchłanianie leków, bo tworzy w przewodzie pokarmowym warstwę śluzu. Przy lekach przeciwzakrzepowych, immunosupresyjnych i po przeszczepie każde zioło trzeba skonsultować z lekarzem albo farmaceutą. Jeśli bierzesz leki na stałe, zapytaj, zanim zaczniesz pić zioła codziennie.
Ciąża, karmienie i dzieci
Dla większości ziół z Jesiennej Apteczki brakuje danych o bezpieczeństwie w ciąży i podczas karmienia piersią, więc EMA ich nie zaleca. To nie znaczy, że są groźne. Po prostu nikt tego porządnie nie sprawdził. U dzieci dawki i dozwolony wiek są różne dla każdego zioła, a wiele naparów nie jest zalecanych przed 12. rokiem życia. Nie przeliczaj dawek dla dorosłych na oko, tylko zapytaj pediatrę.
Źródła
Wpis ma charakter edukacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty.